Omvormer kiezen voor zonnepanelen: string, optimizer of micro-omvormer
Vraag de gratis checklist aanOmvormer kiezen
Sta je voor de keuze tussen een string-omvormer, micro-omvormers of optimizers en zie je door de bomen het bos niet meer? Dat is begrijpelijk, want de omvormer is het onderdeel waar de meeste mensen het minst van weten terwijl het er wél toe doet. De omvormer zet de gelijkstroom van je panelen om in de wisselstroom die je huis en het net gebruiken, en het type bepaalt hoe je installatie omgaat met schaduw en verschillende dakvlakken. In dit kennisartikel lees je wat een omvormer doet, welke types er zijn en welke past bij jouw dak en plannen.

Wat een omvormer eigenlijk doet
Je panelen leveren gelijkstroom, maar je stopcontacten en het net werken op wisselstroom. De omvormer maakt die vertaling en zorgt tegelijk dat de panelen op hun zuinigste werkpunt draaien. Een goede omvormer haalt een rendement van 96 tot 98 procent, dus het verlies is klein. Wel is de omvormer het onderdeel dat als eerste slijt: reken op een levensduur van 10 tot 15 jaar, terwijl de panelen zelf zo'n 25 jaar meegaan. Je vervangt de omvormer dus waarschijnlijk een keer tijdens de levensduur van je installatie.
De types op een rij
Er zijn grofweg drie manieren om je panelen om te vormen, elk met eigen sterke kanten.
| Type | Werking | Sterk bij |
|---|---|---|
| String-omvormer | Eén omvormer voor een reeks panelen | Eén schaduwvrij dakvlak |
| Power optimizer | Kleine regelaar per paneel, centrale omvormer | Schaduw of meerdere vlakken |
| Micro-omvormer | Complete omvormer onder elk paneel | Veel schaduw, oost-west, uitbreiden |
De string-omvormer als standaard
Bij een string-omvormer hang je alle panelen in serie aan één centrale omvormer, meestal in de meterkast of op zolder. Dat is de eenvoudigste en meest gebruikte opzet, en op één schaduwvrij dakvlak op het zuiden werkt het uitstekend. Het nadeel zit in de serieschakeling: valt er schaduw op één paneel, bijvoorbeeld van een schoorsteen of een boom, dan zakt de opbrengst van de hele reeks mee. Voor een strak, onbeschaduwd dak is dat geen probleem en heb je aan een string-omvormer genoeg.
Optimizers en micro-omvormers bij schaduw of meerdere vlakken
Heb je schaduw, of liggen je panelen over twee of meer dakvlakken verdeeld, dan wordt het interessant om per paneel te regelen. Een power optimizer is een klein kastje achter elk paneel dat dat paneel op zijn eigen werkpunt houdt; de omvorming gebeurt nog centraal. Een micro-omvormer gaat een stap verder en vormt de stroom al onder het paneel om. In beide gevallen sleept een beschaduwd paneel de rest niet mee omlaag. Dat scheelt bij deellichte daken al snel enkele procenten tot meer dan tien procent opbrengst per jaar. Voor een oost-west-opstelling zijn ze om dezelfde reden een logische keuze.
De hybride omvormer voor een thuisbatterij
Denk je aan een thuisbatterij, nu of later, kijk dan naar een hybride omvormer. Die kan naast de panelen ook een accu aansturen en schakelt zelf tussen opladen, ontladen en terugleveren. Zonder hybride omvormer heb je bij een latere batterij een extra apparaat nodig. Wil je die kant op, dan is dat iets om nu al in de keuze mee te nemen; de sibling-pagina over zonnepanelen en een thuisbatterij gaat daar dieper op in.
Het vermogen goed afstemmen
Een detail dat vaak misgaat, is de verhouding tussen het paneelvermogen en het omvormervermogen. Panelen halen hun topvermogen zelden, dus een omvormer die iets kleiner is dan de som van de panelen is normaal en zelfs gunstig. In de praktijk werk ik met een overdimensionering van ongeveer 1,1 tot 1,3, dus 1.100 tot 1.300 wattpiek aan panelen per 1.000 watt omvormer. Bij een installatie van 4.000 Wp koos ik zo een omvormer van rond 3.500 watt. Een veelgemaakte fout is een veel te grote omvormer nemen; die draait dan structureel onder zijn beste rendement.
Zonnepanelen die echt renderen?
Aantal, oriëntatie en of een batterij loont hangt af van jouw dak en verbruik. In een onafhankelijk energieadvies rekenen we je terugverdientijd door.
Vraag je energieadvies aan · €250Veelgestelde vragen
Welke omvormer moet ik kiezen bij schaduw op mijn dak?
Bij schaduw of panelen op meerdere dakvlakken kies je optimizers of micro-omvormers, zodat een beschaduwd paneel de rest niet meesleept. Ligt je dak strak en schaduwvrij op het zuiden, dan volstaat een gewone string-omvormer prima.
Hoe lang gaat een omvormer mee?
Reken op 10 tot 15 jaar, terwijl de panelen zelf zo'n 25 jaar meegaan. Je vervangt de omvormer dus waarschijnlijk een keer tijdens de levensduur van je installatie. Micro-omvormers zitten op het dak en zijn daardoor lastiger te vervangen.
Moet de omvormer even groot zijn als mijn panelen?
Nee, iets kleiner mag en is zelfs gunstig. Een verhouding van ongeveer 1,1 tot 1,3 wattpiek paneel per watt omvormer is gangbaar, omdat panelen hun topvermogen maar zelden halen.
De complete zonnepanelen-checklist
In tien punten haal je het meeste uit zonnepanelen op jouw dak, ook nu de saldering afgebouwd wordt. Laat je e-mail achter, dan sturen we de checklist toe.